Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam: Một bản giao hưởng - một bản hoà tấu độc đáo của tiếng còi xe máy, còi ô tô, tiếng rao bánh mỳ hay một món mì nào đó, tất cả cho tôi cảm nhận một thành phố Hồ Chí Minh bận rộn và náo nhiệt trong ngày đầu tiên đặt chân đến đây.

Đầu óc ta có thể dễ dàng bị phân tán bởi những chiếc xe máy phóng vụt qua; tới những em bé trong những bộ quần áo đồng phục ngồi sau xe máy bố mẹ, những nam nữ thanh niên trong bộ vét công sở là phẳng phiu hay những chiếc Uber chở du khách nước ngoài.

Ánh mắt tôi bị cuốn theo đây đó những người đang chở những thứ không thể tưởng tượng nổi--một cánh cửa sổ lớn nằm ngang đằng sau một chiếc xe máy, hay cả một chiếc tủ quần áo, thậm chí cả một đàn  gà đang kêu nháo nhác chuẩn bị lìa đời. Và tôi bỗng giật mình trở lại với thực tại khi một chiếc taxi phanh két trước một cú gần như là va chạm ở nút đèn giao thông. Tất cả thật khác xa những gì ta thường thấy ở Ireland.

Những cánh đồng cỏ xanh mướt và hệ thống quản lý giao thông, tất cả chỉ còn như một hồi ức xa xôi khi tôi rảo bước dọc một nơi nhắc nhớ đến Quảng trường Thời đại ở New York vào buổi tối nơi những bảng hiệu được chiếu sáng bởi ánh đèn neon--chỉ khác ở chỗ ngôn ngữ trên các biển hiệu đó không phải tiếng Anh.

Bước tiếp theo là việc thích nghi với nhiệt độ và độ ẩm ở đây và những ngày còn lại là dành cho việc tìm tới những nơi có bóng mát, trong khi thưởng thức các món ăn đường phố tuyệt vời, kết thúc với ly cà phê đá tráng miệng. Nếu có điều gì đó mà người Việt Nam giỏi nhất, đó là tạo ra những món ăn thức uống này.

Mặc dầu vậy, là một người Ireland, hay một du khách nói chung, sẽ không mất quá nhiều thời gian để thích nghi với nơi này.

Các du khách ba lô điển hình trong hành trình khám phá Đông Nam Á thường tập trung ở Quận 1. Đây là khu vực dành cho các du khách nước ngoài. Ở đó có các khách sạn giá rẻ, quán bar, và tất cả mọi thứ để phục vụ du khách.

Mặt khác, những người nước ngoài lưu trú lâu hơn, sẽ thường tập trung tại một khu vực khác. Đối với tôi hiện tại là Quận 3 - nơi có nhiều giáo viên nước ngoài sống và làm việc.

Khi chuyển đến sống ở đây, không khó để có thể tìm thấy các giáo viên người Ireland khác trong cùng toà nhà. Đầu tiên tôi chuyển tới thuê chung cùng hai người: một bạn từ Mayo, người kia từ Kerry.

Và tất nhiên, chẳng bao lâu sau, tôi được giới thiệu với những người Ireland còn lại sống ở dưới lầu--có những người cũng từ Mayo ở đây đã gần một năm. Tôi bắt đầu tự hỏi thực sự cuộc sống có khác gì ở quê nhà hay không?

Cộng đồng người Ireland ở nước ngoài thực sự tìm đến, gắn kết với nhau rất tốt. Chỉ trong tuần đầu tôi đã được chở đi bằng xe máy trên chiếc xe của anh bạn cùng nhà từ Kerry và giới thiệu với đội bóng Gaelic có tên “Saigon Gaels” ở ngay trong quận. Đội bóng đang có đợt tập luyện và chuẩn bị đăng cai và thi đấu trong giải Bóng đá Gaelic Đông Nam Á vào Tháng Năm.

Đội bóng Saigon Gaels trong giải GAA South Asia Games

Đội bóng Saigon Gaels trong giải GAA South Asia Games

Đối với tôi, đây là một điểm cộng nữa khi sống ở nước ngoài, đó là những giải đấu như thế này giúp tôi được gặp lại những bạn học cũ đang giảng dạy tại các nước trong khu vực.

Nhờ chuyến thăm của Tổng thống Michael D. Higgin vào tháng 11 năm ngoái, tập trung vào mối quan hệ đối tác và đầu tư giữa hai nước, đã có thêm một làn sóng những người Ireland tới làm việc và sinh sống tại Việt Nam. Họ hoà nhập rất tốt vào thành phố và việc trung tâm tiếng Anh Celtic mới khai trương gần đây đã thể hiện rõ tinh thần kinh doanh của người Ireland ở nước ngoài.

Gareth Keane, từ Mayo, người sáng lập trung tâm, đang tạo các cơ hội cho các giáo viên dạy tiếng Anh ở một môi trường địa phương. Bước vào lớp học, thật khó để không cảm giác như ở quê nhà khi nội thất được trang trí bởi lá cờ Ireland và hình ảnh cây cầu Ha'penny ở Dublin. Các cơ sở ngoại ngữ tương tự khác có thể có tới 6 giáo viên Ireland trong cùng một toà nhà. Bằng gần nửa đội bóng.

Sống ở đây không cần nhiều thời gian lắm để hoà nhập và tạo mối gắn kết với cộng đồng Ireland hải ngoại. Điều này có thể thấy được không chỉ ở trong văn phòng hay nơi làm việc với phong cách chuyện trò đặc trưng kiểu Ireland, mà còn ở ngoài sân bóng nơi tinh thần đồng đội của các cầu thủ Gaelic thể hiện trong các giờ tập luyện, hay ăn mừng chiến thắng cũng như nỗi thất vọng về trận thua của đội bóng bầu dục ở quán bar địa phương. Thực tế là không có cách nào để quy tụ những người sống xa quê tốt hơn một trận đấu bóng ở quê nhà.

Ở một đất nước vẫn còn phải gánh chịu những hậu quả của chiến tranh thì sự ấm áp và cởi mở của người Việt Nam đã gây ấn tượng trong tôi. Trong những lúc ngồi ở  quán cà phê internet, tôi không thể không chú ý tới cách cư xử của những người trẻ ở xung quanh, không có nhiều sự khác biệt so với những bạn trẻ tôi thấy ở Ireland.

Tuy vậy, giờ đóng cửa của quán muộn hơn do văn hóa cà phê đã có lâu năm ở thành phố. Bữa ăn cùng với gia đình và bạn bè cũng là một phần quan trọng trong văn hoá Việt Nam làm cho những buổi tối trở nên thú vị.

Lần đầu đặt chân đến Việt Nam có vẻ hơi khó khăn, song sau một thời gian bạn học được rằng thực ra mọi việc không đến nỗi  như ta tưởng--thế giới không bao giờ như ta thấy trên bề mặt. Khi đi đến bất cứ đâu, bạn sẽ luôn cảm thấy có mối liên hệ với quê nhà, dù đó là các tòa nhà chọc trời ở New York, giữa sa mạc Trung Đông hay trong dòng xe máy hỗn loạn tại Việt Nam. Thực tế, tôi có thể nhận ra ngay màu áo đặc trưng của bóng đá Ireland giữa dòng xe cộ khi đang trên đường đến một buổi tập.

Các nữ cầu thủ trong đội bóng Saigon Gaels

Các nữ cầu thủ trong đội bóng Saigon Gaels

Thật thú vị khi có thể trải nghiệm văn hoá và nếp sinh hoạt hàng ngày của người  Việt Nam, nhưng khi mọi thứ trở nên hơi quá ồn ào, thì thật tốt khi có thể thoải mái  và được chia sẻ văn hoá của quê nhà: con người, những câu bông đùa, và bóng đá Gaelic. Nếu việc chỉ dẫn cho taxi hơi khó khăn, sẽ rất tuyệt khi biết một nhà hàng nào đó ở Sài Gòn có món hầm kiểu Ireland trong thực đơn ăn trưa của họ!

Daire Louise O’Dowd, đăng trên Irishcentral.com (30/4/2017)